พรบ มอเตอร์ไซค์ คุ้มครองอะไรบ้างและควรรู้อะไรก่อนซื้อ

พรบ มอเตอร์ไซค์ คือประกันภัยภาคบังคับที่คุ้มครองผู้ขับขี่ ผู้โดยสาร และบุคคลภายนอกเมื่อได้รับบาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถจักรยานยนต์ โดยมีเงินช่วยเหลือเบื้องต้นแม้ยังไม่พิสูจน์ความผิด และอาจได้รับค่าสินไหมทดแทนเพิ่มเติมตามเงื่อนไขกฎหมาย รถจักรยานยนต์ทุกคันจึงต้องมี พ.ร.บ. ที่ยังไม่หมดอายุเพื่อใช้ประกอบการชำระภาษีรถ

ก่อนตัดสินใจซื้อหรือค้นหาว่าต่อพรบรถจักรยานยนต์กี่บาท ควรตรวจสอบขนาดเครื่องยนต์ ข้อมูลรถ ระยะเวลาคุ้มครอง และขอบเขตสิทธิให้ถูกต้อง ค่าเบี้ยตามอัตรามาตรฐานอยู่ที่ประมาณ 161.57 ถึง 645.21 บาทต่อปี โดยขึ้นอยู่กับขนาดเครื่องยนต์ เนื้อหาต่อไปนี้จะช่วยให้เข้าใจว่าพ.ร.บ. คุ้มครองใครบ้าง แตกต่างจากประกันรถจักรยานยนต์อย่างไร และควรตรวจอะไรบ้างก่อนซื้อ

พรบ รถจักรยานยนต์คืออะไรและทำไมรถทุกคันต้องมี

ค่าต่อ พ.ร.บ. รถจักรยานยนต์ตามอัตรามาตรฐานอยู่ที่ประมาณ 161.57 ถึง 645.21 บาทต่อปี ขึ้นอยู่กับขนาดเครื่องยนต์ ส่วนรถจักรยานยนต์ไฟฟ้าอยู่ที่ประมาณ 323.14 บาท เงินจำนวนนี้ไม่ได้ซื้อความคุ้มครองตัวรถ แต่ซื้อประกันภัยภาคบังคับที่ช่วยให้ผู้ประสบภัยจากรถได้รับค่ารักษาพยาบาลหรือค่าสินไหมทดแทนตามเงื่อนไขของกฎหมาย

กฎหมายกำหนดให้รถจักรยานยนต์ที่นำมาใช้บนถนนต้องมีกรมธรรม์ที่ยังไม่หมดอายุ เป้าหมายคือสร้างหลักประกันขั้นต่ำให้ผู้บาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางรถ ไม่ว่าบุคคลนั้นจะเป็นผู้ขับขี่ ผู้โดยสาร หรือบุคคลภายนอก จึงต่างจากประกันภัยรถจักรยานยนต์ภาคสมัครใจที่เจ้าของรถเลือกซื้อเพื่อเพิ่มความคุ้มครองได้เอง

เจ้าของรถมีหน้าที่จัดทำประกันภัย ส่วนผู้ครอบครองรถต้องตรวจให้แน่ใจว่ากรมธรรม์ยังใช้ได้ก่อนนำรถออกใช้งาน หากยืมรถของคนอื่นมาขับ ผู้ครอบครองไม่ควรอาศัยเพียงคำบอกว่าต่อแล้ว แต่ต้องตรวจวันเริ่มต้นและวันสิ้นสุดความคุ้มครองจากหลักฐานของบริษัทประกันภัย

• ใช้กรมธรรม์ที่ยังมีผลเป็นหลักฐานประกอบการต่อทะเบียนรถประจำปี หาก พ.ร.บ. หมดอายุจะดำเนินการต่อทะเบียนไม่ได้จนกว่าจะซื้อความคุ้มครองใหม่
• ต่ออายุก่อนวันสิ้นสุดเพื่อให้ความคุ้มครองต่อเนื่อง เพราะอุบัติเหตุที่เกิดในช่วงกรมธรรม์ขาดอายุไม่สามารถย้อนกลับไปให้กรมธรรม์ฉบับใหม่รับผิดชอบได้
• แยกสถานะการต่อทะเบียนออกจากสถานะประกันภัยให้ชัด รถที่ภาษียังไม่หมดอายุไม่ได้แปลว่า พ.ร.บ. ยังใช้ได้เสมอ จึงต้องตรวจวันหมดอายุของทั้งสองรายการ

พรบ มอเตอร์ไซค์คุ้มครองใครบ้างและคุ้มครองอย่างไร

ผู้มีสิทธิได้รับความคุ้มครอง ได้แก่ ผู้ขับขี่ ผู้โดยสาร และบุคคลภายนอกที่บาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากการใช้รถ ผู้ประสบภัยสามารถรับความคุ้มครองเบื้องต้นโดยไม่ต้องรอผลพิสูจน์ความผิด ส่วนจำนวนค่าสินไหมทดแทนเพิ่มเติมจะพิจารณาตามสถานะของผู้ประสบภัยและผลการพิจารณาว่าใครเป็นฝ่ายรับผิด

หลักของ พ.ร.บ. รถจักรยานยนต์คือช่วยเรื่องชีวิตและร่างกายก่อน เช่น ค่ารักษาพยาบาล การสูญเสียอวัยวะ ทุพพลภาพถาวร หรือเสียชีวิต หากรถคันหนึ่งชนคนเดินเท้า ผู้ขับขี่รถ ผู้โดยสารซ้อนท้าย และคนเดินเท้าที่ได้รับบาดเจ็บล้วนเข้าข่ายผู้ประสบภัย แต่สิทธิของแต่ละคนอาจไม่เท่ากันเมื่อมีการพิสูจน์ความผิดแล้ว

ผู้ได้รับผลกระทบ	ลักษณะความคุ้มครอง	เงื่อนไขที่มีผลต่อสิทธิ
ผู้ขับขี่รถคันที่เอาประกัน	รับความคุ้มครองต่อการบาดเจ็บ ทุพพลภาพ หรือเสียชีวิตตามสิทธิที่กฎหมายกำหนด	หากเป็นฝ่ายผิด สิทธิจากรถคันที่ขับอาจจำกัดอยู่ที่ความคุ้มครองเบื้องต้น
ผู้โดยสารหรือผู้ซ้อนท้าย	ได้รับความคุ้มครองในฐานะผู้ประสบภัยจากรถ แม้ไม่ได้เป็นเจ้าของรถ	ใช้ข้อเท็จจริงของอุบัติเหตุและเอกสารทางการแพทย์ประกอบการพิจารณา
คนเดินเท้าหรือบุคคลภายนอก	ได้รับค่ารักษาพยาบาลและค่าสินไหมกรณีสูญเสียชีวิตหรือร่างกายตามกฎหมาย	ต้องเชื่อมโยงได้ว่าความเสียหายเกิดจากการใช้รถที่เกี่ยวข้องกับเหตุ

ตัวอย่างเช่น รถจักรยานยนต์เสียหลักชนแผงขายของจนผู้ขับขี่บาดเจ็บและเจ้าของร้านขาหัก พ.ร.บ. พิจารณาค่ารักษาร่างกายของทั้งสองคน แต่ไม่จ่ายค่าซ่อมรถหรือค่าแผงขายของที่เสียหาย เจ้าของทรัพย์สินต้องเรียกร้องจากผู้รับผิดหรือใช้ประกันภัยภาคสมัครใจที่มีความคุ้มครองความรับผิดต่อทรัพย์สิน

ขอบเขตที่ไม่อยู่ใน พ.ร.บ. มอเตอร์ไซค์ประกอบด้วยรายการต่อไปนี้

• ค่าซ่อมรถจักรยานยนต์ของฝ่ายใดก็ตาม รวมถึงความเสียหายจากรถล้ม ไฟไหม้ หรือสูญหาย
• ค่าซ่อมรถคู่กรณี รั้วบ้าน ร้านค้า โทรศัพท์ เสื้อผ้า และทรัพย์สินอื่นที่เสียหายจากอุบัติเหตุ
• ค่าเสียประโยชน์จากการใช้รถและความรับผิดทางแพ่งส่วนที่เกี่ยวกับทรัพย์สิน
• ค่ารักษาที่เกินวงเงินหรือรายการที่ไม่เข้าเงื่อนไขตามกฎหมาย ผู้ประสบภัยต้องใช้สิทธิรักษาอื่นหรือเรียกร้องจากผู้รับผิดเพิ่มเติม

หากเกิดเหตุชนกันหลายคัน ผู้โดยสารและบุคคลภายนอกยังถือเป็นผู้ประสบภัย ไม่จำเป็นต้องเป็นผู้ถือกรมธรรม์หรือผู้จ่ายเบี้ยเอง การมีใบขับขี่หรือกรรมสิทธิ์ในรถไม่ใช่เงื่อนไขที่ใช้ตัดสิทธิความคุ้มครองเบื้องต้นของผู้บาดเจ็บ แต่พฤติการณ์ของผู้ขับขี่และผลพิสูจน์ความผิดมีผลต่อค่าสินไหมส่วนที่เกินจากความคุ้มครองเบื้องต้นได้

ประเภทความคุ้มครองและเงื่อนไขที่ควรรู้ก่อนซื้อ

ความคุ้มครองแบ่งเป็นเงินช่วยเหลือเบื้องต้นที่จ่ายโดยไม่ต้องรอพิสูจน์ความผิด และค่าสินไหมทดแทนตามสิทธิหลังพิจารณาความรับผิดแล้ว ผู้บาดเจ็บจึงไม่จำเป็นต้องรอคดีสิ้นสุดเพื่อเข้ารับการรักษา แต่การได้รับวงเงินส่วนถัดไปขึ้นอยู่กับหลักฐานและสถานะว่าเป็นฝ่ายผิดหรือเป็นผู้เสียหาย

ประเภทความคุ้มครอง	ขอบเขตหลัก	เงื่อนไขสำคัญ
ค่าเสียหายเบื้องต้น	ค่ารักษาพยาบาลตามจริงไม่เกิน 30000 บาท และกรณีเสียชีวิต สูญเสียอวัยวะ หรือทุพพลภาพถาวร 35000 บาท	ขอรับได้โดยไม่ต้องรอพิสูจน์ความผิด หากเกิดทั้งการรักษาและความสูญเสีย วงเงินรวมเป็นไปตามเกณฑ์ของกฎหมาย
ค่าสินไหมหลังพิสูจน์ความรับผิด	ค่ารักษาพยาบาลตามจริงไม่เกิน 80000 บาท กรณีเสียชีวิตหรือทุพพลภาพถาวรสิ้นเชิงไม่เกิน 500000 บาท	ผู้ประสบภัยที่ไม่ใช่ฝ่ายผิดมีสิทธิได้รับตามความเสียหายจริงและเพดานที่กฎหมายกำหนด
การสูญเสียอวัยวะหรือสมรรถภาพ	จ่ายตามประเภทและระดับความสูญเสียในอัตราที่กฎหมายกำหนด	ต้องอาศัยผลตรวจและความเห็นทางการแพทย์ ไม่ได้พิจารณาจากคำบอกเล่าเพียงอย่างเดียว
เงินชดเชยกรณีนอนโรงพยาบาล	วันละ 200 บาท ไม่เกิน 20 วัน	ใช้กับผู้ประสบภัยที่มีสิทธิตามเกณฑ์และเข้ารักษาเป็นผู้ป่วยใน

เงื่อนไขที่ทำให้สิทธิแตกต่างกัน

ผู้ขับขี่ที่ถูกชี้ว่าเป็นฝ่ายผิดอาจได้รับจากกรมธรรม์รถที่ตนขับเพียงค่าเสียหายเบื้องต้น ขณะที่ผู้โดยสาร คนเดินเท้า หรือผู้ขับขี่ฝ่ายที่ไม่ผิดมีสิทธิเรียกร้องค่าสินไหมเพิ่มเติมตามวงเงินกฎหมาย ความแตกต่างนี้ทำให้ผลพิสูจน์ความรับผิดมีผลต่อยอดชดเชย แม้ทุกฝ่ายจะเริ่มใช้สิทธิเบื้องต้นได้ก่อน

หลักฐานต้องแสดงให้เห็นว่าอาการบาดเจ็บหรือการเสียชีวิตสัมพันธ์กับอุบัติเหตุจากรถ เอกสารทางการแพทย์ รายการค่าใช้จ่าย บันทึกเหตุ และข้อมูลรถที่เกี่ยวข้องจึงมีผลต่อการพิจารณา หากข้อมูลทะเบียนรถหรือรายละเอียดในกรมธรรม์ผิด บริษัทประกันภัยอาจต้องตรวจสอบเพิ่มและทำให้การใช้สิทธิล่าช้า

ข้อจำกัดต้องแยกจากความผิดจราจรให้ชัด การไม่มีใบขับขี่หรือการฝ่าฝืนกฎจราจรไม่ได้ทำให้ผู้บาดเจ็บทุกคนหมดสิทธิรับค่าเสียหายเบื้องต้นทันที แต่เหตุที่ไม่เกิดจากการใช้รถ การแสดงหลักฐานเท็จ การเรียกร้องค่าเสียหายซ้ำ หรือรายการที่เป็นความเสียหายต่อทรัพย์สินไม่อยู่ในขอบเขตที่จะเบิกจาก พ.ร.บ.

ก่อนซื้อ พ.ร.บ. มอเตอร์ไซค์ ให้ตรวจข้อมูลที่มีผลต่อกรมธรรม์ดังนี้

• ตรวจเลขทะเบียน เลขตัวถัง ยี่ห้อ รุ่น และขนาดเครื่องยนต์ให้ตรงกับรถจริง
• กำหนดวันเริ่มความคุ้มครองให้ต่อเนื่องจากฉบับเดิม เพราะกรมธรรม์ใหม่ไม่คุ้มครองเหตุที่เกิดก่อนวันเริ่มต้น
• แจ้งประเภทการใช้รถตามความจริง โดยเฉพาะรถรับจ้างหรือรถที่จดทะเบียนใช้งานต่างจากรถส่วนบุคคล
• อ่านข้อยกเว้นและขอบเขตอาณาเขตในกรมธรรม์ โดยเฉพาะกรณีนำรถออกไปใช้นอกราชอาณาจักรหรือรถถูกนำไปใช้โดยมิชอบ
• เลือกซื้อจากบริษัทประกันภัยหรือตัวแทนที่ตรวจสอบได้ และขอหลักฐานที่ระบุเลขกรมธรรม์กับช่วงเวลาคุ้มครองชัดเจน

พรบ มอเตอร์ไซค์ต่างจากประกันรถจักรยานยนต์อย่างไร

พ.ร.บ. มอเตอร์ไซค์คุ้มครองความเสียหายต่อชีวิตและร่างกายของผู้ประสบภัยจากรถ แต่ไม่จ่ายค่าซ่อมรถจักรยานยนต์หรือทรัพย์สินที่เสียหาย ส่วนประกันภัยรถจักรยานยนต์ภาคสมัครใจช่วยขยายความคุ้มครองตามเงื่อนไขของกรมธรรม์ เช่น รถคู่กรณี รถของผู้เอาประกัน และความรับผิดต่อทรัพย์สินบุคคลภายนอก

ประเด็นเปรียบเทียบ	ประกันภัยภาคบังคับ	ประกันภัยภาคสมัครใจ
ผู้ได้รับความคุ้มครอง	ผู้ขับขี่ ผู้โดยสาร และบุคคลภายนอกที่ได้รับบาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากอุบัติเหตุ	ผู้เอาประกัน ผู้ขับขี่ คู่กรณี หรือบุคคลภายนอกตามประเภทและเงื่อนไขของกรมธรรม์
ความเสียหายที่คุ้มครอง	ชีวิตและร่างกายของผู้ประสบภัยจากรถ	ชีวิต ร่างกาย รถ และทรัพย์สินตามแผนที่เลือก
ค่าซ่อมรถและทรัพย์สิน	ไม่คุ้มครองทั้งรถของตนเอง รถคู่กรณี และทรัพย์สินอื่น	อาจคุ้มครองรถคู่กรณี รถของตนเอง ไฟไหม้ หรือรถสูญหาย ขึ้นอยู่กับกรมธรรม์
ค่าใช้จ่าย	เจ้าของรถต้องทำตามกฎหมาย ค่าเบี้ยพิจารณาตามประเภทรถ	เลือกซื้อได้ ค่าเบี้ยขึ้นอยู่กับระดับความคุ้มครอง ทุนประกัน และเงื่อนไขรับประกัน

การมีเพียง พ.ร.บ.รถจักรยานยนต์จึงไม่พอสำหรับค่าเสียหายที่เกิดกับตัวรถ ตัวอย่างเช่น หากขี่ชนรถยนต์ พ.ร.บ. อาจดูแลผู้บาดเจ็บตามสิทธิ แต่ค่าซ่อมรถยนต์คู่กรณีและมอเตอร์ไซค์ของตนต้องรับผิดชอบเอง หากไม่มีประกันภาคสมัครใจรองรับ

เจ้าของรถจักรยานยนต์จึงควรพิจารณามีทั้งสองแบบ โดยใช้ประกันภาคบังคับรองรับความเสียหายต่อคนตามกฎหมาย และเลือกประกันเสริมให้ตรงกับความเสี่ยงในการใช้งาน ก่อนซื้อให้ตรวจวงเงิน ความเสียหายส่วนแรก ข้อยกเว้น รายชื่อผู้ขับขี่ และเงื่อนไขซ่อม เพื่อไม่ให้เข้าใจว่าความคุ้มครองทุกอย่างรวมอยู่ในกรมธรรม์เดียว

เช็กพรบ รถจักรยานยนต์ก่อนซื้อและใช้สิทธิ

ตรวจข้อมูลรถและระยะเวลาคุ้มครองให้ตรงก่อนชำระเงิน เพราะข้อมูลผิดอาจทำให้การต่อทะเบียนรถหรือการใช้สิทธิล่าช้า ไม่ว่าจะซื้อผ่านสำนักงาน ตัวแทน หรือซื้อ พ.ร.บ. มอเตอร์ไซค์ออนไลน์ ควรได้รับหลักฐานที่ตรวจสอบย้อนกลับได้

ใช้รายการต่อไปนี้ตรวจเอกสารให้ครบ

• ตรวจประเภทรถ ขนาดเครื่องยนต์ เลขทะเบียน จังหวัด และเลขตัวถังให้ตรงกับคู่มือจดทะเบียน
• เทียบชื่อเจ้าของรถหรือผู้เอาประกันกับเอกสารที่ใช้ทำรายการ
• ดูวันเริ่มต้นและวันสิ้นสุดความคุ้มครอง เพื่อไม่ให้เกิดช่วงที่ พ.ร.บ. ขาดอายุ
• ยืนยันชื่อบริษัทประกันภัย เลขที่กรมธรรม์ และสถานะการชำระเงินก่อนออกจากหน้าร้านหรือระบบออนไลน์
• เก็บใบ พ.ร.บ. มอเตอร์ไซค์ ใบเสร็จ และไฟล์กรมธรรม์อิเล็กทรอนิกส์ไว้ในจุดที่ค้นหาได้ทันที
• บันทึกหมายเลขแจ้งเหตุและช่องทางติดต่อบริษัทประกันภัยไว้ล่วงหน้า เมื่อเกิดเหตุให้รักษาพยาบาล แจ้งเหตุ และเตรียมเอกสารสำหรับเบิก พ.ร.บ. มอเตอร์ไซค์ตามขั้นตอนของผู้รับประกันภัย